Yazarlar
+ Yazar ol
+ Reklam ver
Türkiye'nin ilk ve tek sosyal içerikli kitap sitesi





Dersaadette Sabah Cesetleri: Bir Ali Canib Polisiyesi

08 Aralık 2016 11:52

Polisiye romanının kendi okurunu seçmesi gibi bir tavrı var. O; okuruna elini uzatır, göz kırpar, dilini çıkarır-bir şekilde- okuruna ulaşır.

Polisiye romanı okuru ve yazarı kurguda, eşzamanlı olmadığı halde, birlikte düşünür, birlikte ilerler. Yazar ve okur kurguda aynı odanın içinde eşitlenmiş vaziyettedir. Olay, muhtemel şüphelilerle birlikte bu odanın içindedir. Bu odanın içinde merak, heyecan ve zekâ aynı masanın üç ayağı gibi mükemmel dengelenmelidir. Polisiye romanlarında tasvir ve tahliller yazarın üslubuyla alakalıdır, yazar dozu kendi belirler. Polisiye romanlarının kahramanları da genellikle tip olarak karşımıza çıkar.

 

Dersaadette Sabah Cesetleri, Mustafa Fırat’ın polisiye romanı, haylaz bir çocuk gibi dikkatimi çekip kendini bana okutturdu. Bir kitap okurken, özellikle de roman, okuma sürecinde beni saran duyguyu ve düşünceleri önemserim.

Roman kendini çok rahat, bir çırpıda okutuyor. İlahi bakış açısıyla yazılmasına rağmen Fırat, okuyucuyu sıkacak romanın akışını sekteye uğratacak tahlil ve tasvirlere nerdeyse hiç girmemiş. Tasvir ve tahliller polisiye romanda olması gerektiği kadarla sınırlı kalmış. Olaylar ve olayların sürükleyiciliği kahramanların (tiplerin) önünde gidiyor. Tahlillere fazla girmemesi Fırat’ın karakter değil de tip yaratmak gayretinin bir sonucu olarak da değerlendirilebilir. Polisiyelerin önemli özelliklerinden olan suçun derinliğine veya toplumsal nedenlerine fazla girmemesi de romanın sürükleyiciliğini önemli oranda etkilemekle birlikte okura verdiği rahatlığın yanında okur kitlesini de çeşitlendirmiştir.

 

Fırat, okuyucuya ”kim yaptı” sorusunu sordurtmaktan ziyade “ne olacak” sorusunu sordurtuyor. Bunu da tarihi şahsiyetler ve tarihi olaylar yardımıyla veriyor. Romanın tarihi bir atmosferde tarihi bir dönemi de işaret etmesi zirve noktalarına olumlu katkılar sağlamıştır. Bunu aynı zamanda devrin sosyal ve siyasal eleştirisi olarak da algılayabiliriz. Elena’nın şahsında azınlıklara bakışını da şu cümlelerle ifade ediyor: “Gerçekten vatanını satan Türkler olduğu gibi, vatanı, bellediği bu topraklar için canını verecek Elena gibi Rumlar da vardı. Bu karanlık günler geçtiğinde birbirlerinin yüzüne bakabileceklerdi." (sf.52) Bu cümleler,5-6 Eylül olaylarına bir gönderme gibi. Özellikle bir suç şebekesinin Elena’nın yardımıyla çökertilmesi manidardır.

 

 

O dönemin panoramasını Fırat’ın birkaç cümlesiyle verecek olursak: “Karakollara yabancı zabitler ve işgalcilerle işbirliği yapan Rum ve Ermenileri atıyorlar. İsimlerini önceden aldıkları polisleri ya da beğenmediklerini görevden alıp Malta’ya sürüyorlar."

Mustafa Fırat’ın dönemine ait eleştirilerini gösteren bir diğer cümlesi Enver Paşa için sarf ettiği cümlede saklı: “Enver Paşa’nın rütbesinden de büyük hırsına kurban ettik ülkeyi…”(sf.85)

-Ordusuz Harbiye Nezaretine silahları alınmış zaptiye kuvvetleri yakışır…(sf.94)

 

Kahramanlarından Süleyman Nazif, çok sınırlı bir yer kaplasa da romanın asıl ağırlık noktası o. Halit Ziya için Ahmet Cemil ne ise Fırat için Süleyman Nazif de o. Tarihi bir karakter olan Süleyman Nazif, Mustafa Fırat’ın kaleminde Milli Mücadele Dönemi ideal Jön Türk tipidir.

Başkahraman Ali Canib’i idealize eden Fırat, onu bütün duygusallığından arındırarak mantıklı ve akılcı çözümler yapabilen bir tip olarak şekillendirir. Ziya o şartlar altında memleketin realist akılcı tiplere ihtiyacı vardı. Bu açıdan bakıldığında romanın realist unsur taşıdığını söylemek mümkün.

Polisiye romanlar, buhranlı dönemlerin yazın türüdür. Tam da memleketin en buhranlı dönemine denk gelmesi açısından da önemli bir yere sahip.


 

Dersaadette Sabah Cesetleri, Mustafa Fırat

Mühür Kitaplığı 2016

Aralık 2016

Atilla Yaşrin


İçeriği beğendiysen paylaş, çünkü paylaşmak güzeldir :)

İçeriği beğendiysen paylaş, çünkü paylaşmak güzeldir :)

admin-profile/ayse-kaleli.jpg
Ayşe Kaleli

ListeKitap Editörü


Siz de ListeKitap ta kendi içeriklerinizi yayınlayabilir
ve bir yazar profiline sahip olabilirsiniz. İletişim: yazar@listekitap.com

admin-profile/ayse-kaleli.jpg
Ayşe Kaleli

ListeKitap Editörü


Siz de ListeKitap ta kendi içeriklerinizi yayınlayabilir
ve bir yazar profiline sahip olabilirsiniz. iletişim: yazar@listekitap.com

Yorumlar

Yorum yapabilmek için lütfen giriş yapın. Üye değilseniz Kayıt Olun

20 Ünlü Düşünürün Tarihe Geçen Sözleri

14.239 kez okundu 17 Mayıs 2016

Ölmeden Önce Görmeniz Gereken 12 Şehir

24.634 kez okundu 31 Ağustos 2016

Hepimiz gibi olan “Daktilokafa”nın Hikayesi

5.185 kez okundu 06 Ağustos 2015

5 Adımda Büyük Kitaplık Temizliği

8.320 kez okundu 26 Aralık 2016

Filozofların Hayatlarını Konu Almış Filmler

18.927 kez okundu 13 Kasım 2015

Neden Kitap Okurken Uykumuz Gelir?

8.100 kez okundu 12 Temmuz 2015

En Sevilen 12 Uyarlama Dizi

33.249 kez okundu 09 Eylül 2016

Bu Hafta Vizyona Girecek 8 Film

5.414 kez okundu 08 Aralık 2016

Unutulmaz Dizi Kardeş Payı'ndan Efsane 10 Parça

30.592 kez okundu 15 Ağustos 2016

Okuyucusunu En Çok Etkileyen 20 Erotik Roman

89.373 kez okundu 28 Eylül 2016

Albert Einstein’dan 10 Hayat Dersi

16.919 kez okundu 02 Kasım 2016

Korku Filmlerinden Unutulmayan 11 Replik

21.024 kez okundu 02 Eylül 2015


Bizi sosyal medyada takip edin

Arkadaşına Gönder

kalan süre
45% Complete
59 Dk