Yazarlar
+ Yazar ol
+ Reklam ver
Türkiye'nin ilk ve tek sosyal içerikli kitap sitesi





Dersaadette Sabah Cesetleri: Bir Ali Canib Polisiyesi

08 Aralık 2016 11:52

Polisiye romanının kendi okurunu seçmesi gibi bir tavrı var. O; okuruna elini uzatır, göz kırpar, dilini çıkarır-bir şekilde- okuruna ulaşır.

Polisiye romanı okuru ve yazarı kurguda, eşzamanlı olmadığı halde, birlikte düşünür, birlikte ilerler. Yazar ve okur kurguda aynı odanın içinde eşitlenmiş vaziyettedir. Olay, muhtemel şüphelilerle birlikte bu odanın içindedir. Bu odanın içinde merak, heyecan ve zekâ aynı masanın üç ayağı gibi mükemmel dengelenmelidir. Polisiye romanlarında tasvir ve tahliller yazarın üslubuyla alakalıdır, yazar dozu kendi belirler. Polisiye romanlarının kahramanları da genellikle tip olarak karşımıza çıkar.

 

Dersaadette Sabah Cesetleri, Mustafa Fırat’ın polisiye romanı, haylaz bir çocuk gibi dikkatimi çekip kendini bana okutturdu. Bir kitap okurken, özellikle de roman, okuma sürecinde beni saran duyguyu ve düşünceleri önemserim.

Roman kendini çok rahat, bir çırpıda okutuyor. İlahi bakış açısıyla yazılmasına rağmen Fırat, okuyucuyu sıkacak romanın akışını sekteye uğratacak tahlil ve tasvirlere nerdeyse hiç girmemiş. Tasvir ve tahliller polisiye romanda olması gerektiği kadarla sınırlı kalmış. Olaylar ve olayların sürükleyiciliği kahramanların (tiplerin) önünde gidiyor. Tahlillere fazla girmemesi Fırat’ın karakter değil de tip yaratmak gayretinin bir sonucu olarak da değerlendirilebilir. Polisiyelerin önemli özelliklerinden olan suçun derinliğine veya toplumsal nedenlerine fazla girmemesi de romanın sürükleyiciliğini önemli oranda etkilemekle birlikte okura verdiği rahatlığın yanında okur kitlesini de çeşitlendirmiştir.

 

Fırat, okuyucuya ”kim yaptı” sorusunu sordurtmaktan ziyade “ne olacak” sorusunu sordurtuyor. Bunu da tarihi şahsiyetler ve tarihi olaylar yardımıyla veriyor. Romanın tarihi bir atmosferde tarihi bir dönemi de işaret etmesi zirve noktalarına olumlu katkılar sağlamıştır. Bunu aynı zamanda devrin sosyal ve siyasal eleştirisi olarak da algılayabiliriz. Elena’nın şahsında azınlıklara bakışını da şu cümlelerle ifade ediyor: “Gerçekten vatanını satan Türkler olduğu gibi, vatanı, bellediği bu topraklar için canını verecek Elena gibi Rumlar da vardı. Bu karanlık günler geçtiğinde birbirlerinin yüzüne bakabileceklerdi." (sf.52) Bu cümleler,5-6 Eylül olaylarına bir gönderme gibi. Özellikle bir suç şebekesinin Elena’nın yardımıyla çökertilmesi manidardır.

 

 

O dönemin panoramasını Fırat’ın birkaç cümlesiyle verecek olursak: “Karakollara yabancı zabitler ve işgalcilerle işbirliği yapan Rum ve Ermenileri atıyorlar. İsimlerini önceden aldıkları polisleri ya da beğenmediklerini görevden alıp Malta’ya sürüyorlar."

Mustafa Fırat’ın dönemine ait eleştirilerini gösteren bir diğer cümlesi Enver Paşa için sarf ettiği cümlede saklı: “Enver Paşa’nın rütbesinden de büyük hırsına kurban ettik ülkeyi…”(sf.85)

-Ordusuz Harbiye Nezaretine silahları alınmış zaptiye kuvvetleri yakışır…(sf.94)

 

Kahramanlarından Süleyman Nazif, çok sınırlı bir yer kaplasa da romanın asıl ağırlık noktası o. Halit Ziya için Ahmet Cemil ne ise Fırat için Süleyman Nazif de o. Tarihi bir karakter olan Süleyman Nazif, Mustafa Fırat’ın kaleminde Milli Mücadele Dönemi ideal Jön Türk tipidir.

Başkahraman Ali Canib’i idealize eden Fırat, onu bütün duygusallığından arındırarak mantıklı ve akılcı çözümler yapabilen bir tip olarak şekillendirir. Ziya o şartlar altında memleketin realist akılcı tiplere ihtiyacı vardı. Bu açıdan bakıldığında romanın realist unsur taşıdığını söylemek mümkün.

Polisiye romanlar, buhranlı dönemlerin yazın türüdür. Tam da memleketin en buhranlı dönemine denk gelmesi açısından da önemli bir yere sahip.


 

Dersaadette Sabah Cesetleri, Mustafa Fırat

Mühür Kitaplığı 2016

Aralık 2016

Atilla Yaşrin


İçeriği beğendiysen paylaş, çünkü paylaşmak güzeldir :)

İçeriği beğendiysen paylaş, çünkü paylaşmak güzeldir :)

admin-profile/ayse-kaleli.jpg
Ayşe Kaleli

ListeKitap Editörü


Siz de ListeKitap ta kendi içeriklerinizi yayınlayabilir
ve bir yazar profiline sahip olabilirsiniz. İletişim: yazar@listekitap.com

admin-profile/ayse-kaleli.jpg
Ayşe Kaleli

ListeKitap Editörü


Siz de ListeKitap ta kendi içeriklerinizi yayınlayabilir
ve bir yazar profiline sahip olabilirsiniz. iletişim: yazar@listekitap.com

Yorumlar

Yorum yapabilmek için lütfen giriş yapın. Üye değilseniz Kayıt Olun

Sabahattin Ali'den İçinize Dokunacak 20 Cümle

63.624 kez okundu 11 Ağustos 2016

Kitaptan Uyarlanan En İyi 10 Aşk Filmi

42.183 kez okundu 23 Eylül 2016

İnternette En Çok Aranan 10 Kitap Açıklandı!

4.768 kez okundu 22 Kasım 2016

Dünyanın En Pahalı 10 Kitabı

14.839 kez okundu 21 Haziran 2016

Bu ülkelerin kütüphaneleri para dağıtıyor!

11.031 kez okundu 01 Temmuz 2016

Kanıtlandı, kitap okuyunca bakın neler oluyor?

23.006 kez okundu 18 Ocak 2016

Türkiye'nin en çok kazanan ilk 10 yazarı

9.156 kez okundu 14 Temmuz 2015

Aşık ve Şair Bir Erkek ne düşünür? Ahmed Arif

4.103 kez okundu 10 Haziran 2015

Poyraz Karayel Duvar Yazıları

22.213 kez okundu 01 Mart 2016


Bizi sosyal medyada takip edin

Arkadaşına Gönder

kalan süre
45% Complete
59 Dk